Letras Galegas


Principal Arriba

 

 LETRAS GALEGAS 2007

MARÍA MARIÑO CAROU (homenaxeada no día das letras galegas 17 de maio)

María  Mariño naceu o 8 de xuño de 1907 en Noia . A súa casa era humilde,  xa que seu pai era zapateiro e a súa nai costureira . Ten catro irmáns , tres máis vellos e un máis novo .

Ata os vinte anos viviu en Noia , pero despois por mor das dificultades económicas que había no seu fogar marchou a Escarabote (Boiro) , onde vivía unha tía súa . A súa tía herdara un pazo despois de casar no ano 1910 co mordomo desta residencia . O pazo dispoñía dunha biblioteca na cal María Mariño realizou as súas primeiras lecturas despois do abandono da escola que foi moi cedo .


 

Logo, a poeta trasladouse á casa da súa irmá Concha que vivía na vila biscaína de Berango . Durante a súa estadía neste arrabalde de Bilbao desempeñou outra vez o oficio de costureira . Os seus traballos eran moi solicitados entre a burguesía daquel lugar .

A casa da súa irmá Concha estaba situada a carón das trincheiras, o que convertería á  escritora nunha testemuña excepcional dos estragos que estaba a causar a guerra existente naquel momento. Cando aínda non rematara a contenda bélica fratricida, regresou á costa arousá, onde montou un pequeno parvulario e coñeceu ao mestre santiagués Roberto Pose Carballido co que casou o 31 de maio de 1939 na pequena igrexa da Magdalena. 


 

Foi a partir deste acontecemento cando a escritora comezou a mentir sobre a súa idade, xa que o seu home era máis novo ca ela.

María Mariño viviu durante a posguerra nunha aldea da parroquia de Igrexa-Dodro , pertencente ao concello de Arzúa , onde pasou os cursos 1943-1944 e 1944-1945 , e na localidade mariñeira de Elantxobe (Biscaia) que os albergou durante o curso 1945-1946 . No verán de 1946 regresou embarazada a Galicia. Foi á casa da súa nai que vivía co seu irmán Emilio en Lousame para dar a luz, pero o neno soamente viviu uns días . Morreu por culpa dun ``mal biberón´´ . Esta traxedia acompañaríaa coma unha sombra inevitable ata os seguintes destinos na comarca do Courel , onde tamén a sorprenderá outro drama familiar , a morte da súa nai en Romeor .

No ano 1947 mentres sufría una crise nerviosa tras a morte da nai e o fillo, chegou á aldea de Parada , onde coñeceu ao poeta Uxío Novoneyra. Esta circunstancia provocará, ademais dunha intensa relación amorosa con Uxío, o xurdimento dunha das voces máis sorprendentes da lírica galega. Sería no 1963 cando publique o libro: Palabra no tempo .

Cando o éxito literario chamaba á súa porta e asinaba afectuosos autógrafos , cando as súas obsesións , os seus soños máis ansiados , quedaran satisfeitos naquelas páxinas tecidas con tanta sinceridade e paixón, talvez  porque resumía as complexidades da súa vida , unha terrible doenza situaríaa outra vez diante dunha situación crítica ; neste caso mergullándose nun terreo descoñecido , un labirinto de difícil saída : a proximidade da morte , a súa propia morte . Durante esta época traballaría no libro Más alla del tiempo  que remataría no 1965 , pero que se publicou neste ano 2007.

Coa morte espreitando as súas pegadas , escribiría os poemas que compoñerían Verba que comeza (1990), onde agroma o presentimento agudo da morte.

Mentres a enfermidade que padecía avanzou de maneira inexorable, tres circunstancias condicionaron a súa existencia :

-Conservou intacta a súa teima pola poesía .

-Estaba preocupada porque a súa relación afectiva con Uxío Novoneyra espertara os comentarios dos veciños .

-Esluíranse definitivamente os seus intentos para marchar do Courel .

Cuadro de texto: ALFREDO ARZA TOSONI  4º E.S.O.           

 

María Mariño faleceu de leucemia o 19 de maio de 1967 en Parada do Courel . Foi enterrada no cemiterio de Seoane de Courel ó día seguinte da súa morte .

 


 

 

HOMENAXE A MARÍA MARIÑO POLO RAPACES/AS E PROFESORES/AS DO C.P.I   DE SEOANE.

 

 

 

O día 16 de maio os alumnos/as e profesores/as do noso colexio fixemos unha actividade extraescolar relacionada co día das Letras Galegas.

Saímos do colexio sobre as 12:00 para dirixirnos a Seoane, uns andando e outros (os mais cómodos) en coche. Subimos ó cemiterio para renderlle unha pequena homenaxe a María Mariño, á cal lle adicaron este ano o día das Letras Galegas. Neste acto, participamos tanto Primaria como Secundaria. Primeiro lemos uns poemas da propia escritora e outros feitos polo alumnos. Por último fixémoslle unha ofrenda de flores de parte de todos os membros do nosos centro.

Logo regresamos ó colexio, eso si, un pouco esgotados da camiñata.

 

 

 

 

 

 

Cuadro de texto:      EVA MÉNDEZ LÓPEZ
                 2º E.S.O
 

 

 

 

 

 

 

 

 

 


 

 

Ó muíño, hoxe da laxe

fáltalle auga e cantar ben.

Laxe trocada en area.

A ponte arcos non ten.

Cegoume hoxe a mirada

onde onte medrou o ter.

Pombiñas alí non voan

nin o sapo canta ben.

O cuco é o que sabe...

Que o seu cantar vello é.

                                                                               María Mariño

 

BREVE COMENTARIO

 

            Este pequeno poema pertence ó libro Palabra no tempo.

            Os seus versos curtos son oitosílabos e manteñen rima asoante nos versos pares, de modo que pode identificarse cun romance de raigame popular.

            Con respecto á lingua, cambia a categoría gramatical das palabras (metábase), concretamente, verbo en substantivo 'medrou o ter'. Este procedemento lingüístico é característico da lingua de María Mariño e dótaa dunha grande orixinalidade.

            A natureza está moi presente neste poema e mesmo dá a imprensión de que a autora se identifica con ela.

 

                                                                                EVA AIRA LOLO

                                                                                      MARTA POL PARDO

                                                                                            4º ESO

 


 

 

COMENTARIO SOBRE UN POEMA DE MARÍA MARIÑO :

 

POEMA :

 

Viste a Naturaleza vestido feito por min.

Visto eu dela o mellor forro,

visto eu dela o seu corpín.

Teño nela o meu socorro.

 

Fuxe o meu peito de min

si ela non cómpre ó redor.

Lonxe dela non me fai o corpín,

non pode ca lousa o meu cor.

 

A aurora é miña i é dela.

O mediodía a liña rompeu.

Ten o serán da noite estrela.

 

Foise a tarde e non volveu,

foise. Ten a noite muito dela,

máis do que a Lúa verteu.

 

 

COMENTARIO :

 

Este poema de María Mariño pertence a Palabra no tempo .

Nel fai referencia á natureza , tema que comezou a empregar despois de coñecer a Uxío Novoneyra , xa que era moi típico del .

Nesta composición vese unha relación coa profesión de María , xa que ela era costureira, por iso fai referencia ao vestido , corpín , Viste a Naturaleza … , etc .

Aquí tamén se aprecia algunha palabra típica do Caurel como ``corpín´´ xa que viviu no Caurel .

Neste poema danos a sensación de que a poeta xa pensa na morte , pero non se sabe debido a que case todos os seus poemas son moi pesimistas .


 


Principal Arriba