Karlota Salgado As Codeseiras. Xuño 2004

Meu avó naceu aquí, e tamén miña avoa. Eran tempos de miseria e pobreza, pero o amor estaba por riba da fame e da negrura. Neste lugar esquecíano todo e daban renda solta á súa obsesión, á súa perdición.

A bravura da auga cobre as pedras batendo a escuma por riba do muíño, ó que a cada pouco chegan paisanos de toda a aldea moer o millo. A súa forza é inmensurable e arrampla con todo o que atopa no seu camiño. Tan só quedan a salvo aqueles peixes que no fondo do cauce e agochan, entre as herbas e liques que medran sen ter conta do tempo.

No muíño hai un candil que lle alumea o libro a Manuel, o muiñeiro, que mentres non chega a xente le no libro sagrado, segundo el, o mellor que leu na súa vida (xa que non coñece outro), pero líbreme deus de dicirlle tal! Nas paredes medra a lama e tamén o balor se pega entre as regandixas do único e humilde moble da cociña, unha espiteira de carballo que segundo o Manuel ha durar máis ca el.

O vento métese por entre os buraquiños das paredes e fóra abanea en canta árbore atopa, ameneiros, carballos e algún que outro piñeiro. Cáenlles as follas e voan polo baleiro sen ter a onde ir, sen querer pousar no chan e sen desexar afogar na auga do río. Só queren volver a súa casa, ó seu lar. A árbore.

Aínda que o tempo estea revolto a auga corre ben morna, ou iso parece, pois na beiriña do río anda un home botando a cana, cos pés enchoupados, por se caese algunha troitiña. Din que cando chuvisca é cando mellor pican. Na outra beira pódese ver unha barca atada a unha pedra. Bótanselle vinte anos ou así, pois a pintura está case no chan e a madeira aberta pola humidade. Quizais sexa para cruzar os do lado de alá. Pobre do que lle envorque a barca.

O ceo está anubrado e as nubes non teñen alá moi bo aspecto. Van de loito e de mala gana. Se non fora polo vento, que as empurra a cada pouco, aínda habían caer para o chan. Vaia inventos, xa se sabe, todos teñen algún fallo.

Na cima do monte nace un manancial do que sae unha auga rica e transparente. Non é doce nin salgada e está ben fresca. Agradécese nos días de verán. Baixa ata o río facendo así un carreiro libre de pedras, herbas e fentos. Lambe a terra e tamén pule as pedras. Pequenas migas de cuarzo quedan limpas coma cristais e as máis pequenas prefiren apartar polo que lles poida pasar.

As fentas medran sen deixar pasar por entre elas ningunha outra herba. Aquela miga de terra é súa e non a desaproveitan.

Non se ven paxaros. Deben andar agachados.

Teño unha boa vista dende este lugar. Todo o vexo e ninguén me albisca. Tan só hai algo que me aprecia, pero non a min, senón a miña presencia. A nosa natureza. Ela todo o cultiva. Sementa os ovos nos niños, a escuma na auga do río, as landras nos carballos, os toxos nos roleiros, o balor nas pedras, as pedras nalgures e nalgures en ningures. Pero eu tamén lle vin ó recordo: pousoume nunha flor de toxo, amarela coma os meus cabelos e fermosa coma ela soa. Cando abra, darei paso á miña historia que, por certo, arromba tanto coma o dedo maimiño. Ela tamén fai que as nubes non caian e que eu escriba algo de tan pouca calidade. Coido que se esqueceu de algo, non me dotou de experiencia nin sabedoría. Supoño que é algo que vén cos anos.

Realidade errante, noxenta. Bo é que sempre me quedarás ti, miña nai, meu lar. Que todo o sentes, que todo o levas. Que co teu manto branco cobres as miñas meixelas dotándoas de brancura e coa túa vivencia por todo o mundo me enches de sabedoría. Pouco a pouco dormes, durmo e dormen os meus poros, sobre o teu regazo, sobre a túa chambra a cores que só os meus ollos ben.

A miña flor de toxo.

Amareliña.