I.E.S.

   GREGORIO FERNÁNDEZ

 

Principal
Arriba
Presentación
Estudos
Departamentos
Actividades
Biblioteca
Titorías
Taboleiro
Secretaría

6-GLOBALIZACION E DIVERSIDADE CULTURAL


Se realmente nos atopámos perante feitos culturais, políticos, económicos, sociais ou individuais, non triviais e significativos, todo parece indicar que a globalización non só non constitúe unha ameaza para a diversidade e pluralidade de ningún tipo, senón que pola contra pode chegar a ser o seu mellor aliado.  É  erróneo  pensar que a globalización o homogeneiza todo.¿Por que?. Existen feitos obxectivos que así o indícan:
1ª- En primeiro lugar non se debe confundir homoxeneización da diversidade, das culturas, os costumes, os hábitos etc., coa aceptación de normas de carácter xeral por parte da poboación mundial, creadas  polas multinacionais. O que aceptemos como medio de pagamento unha tarxeta magnética de plástico,  é un feito obxectivo, perfectamente compatible coa diversidade cultural daqueles que a utilizámos.
2ª.-Se tivésemos que destacar dúas consecuencias do proceso global necesariamente teriámonos que referir en primeiro lugar á universalización dos problemas comúns á humanidade (dereitos humanos e ecolóxicos nun principio) e en segundo lugar á importancia que adquire dentro do contexto global feito diferencial cultural , o local, o pequeno e o individual se existe significación. Signos inequívocos  desta última afirmación podémolos percibir ao constatar :
2.1-O renacemento no mundo dos nacionalismos históricos. O cidadán do mundo se aferra hoxe tanto máis que nunca ás súas raíces mais profundas, é un mecanismo de defensa da súa identidade e a súa intimidade. O novo homínido da sociedade do coñecemento quererá beneficiarse do proceso global e converterse en cidadán do mundo pero ao mesmo tempo non quererá renunciar á súa alma tribal.
A partir dun punto de vista antropológico, ningún proxecto pódese manter no tempo se o mesmo non admite que os seres humanos formamos parte de distintas realidades culturais, que se foron obxetivizando simbolicamente pola linguaxe, e grazas á evolución do pensamento, foron permitindo a aceptación duns códigos de conduta e uns propósitos compartidos. Todo iso supuxo a formación dun saber cultural colectivo propio. Nada, nin ninguén pode romper ese círculo máxico. Non podemos dar as lombos ás nosas raíces, por unha razón xa non política, social económica ou cultural senón existencial. Non se pode aceptar que ninguén propoña a renuncia á diversidade, un dos piares do valor positivo da especie humana.
 O nacionalismo non trivial, cuxo proceso existencial se viu fortalecido no tempo por motivos bélicos, por unha necesidade real de autoafirmación do grupo para protexerse das agresións externas, volve a necesitar na era do coñecemento dunha nova rearfimación, unha afirmación tribal e existencial, que impida que a identidade cultural, étnica e lingüística se vexa fagocitada por intermediarios innecesarios, que con ataques inxustos e agresivos, apoiándose por suxeitos de diferente condición intelectual, con gran tenacidade nos medios de comunicación intentan interesadamente en nome da globalización aplanar a diversidade cultural, étnica, con actitudes e procedementos fascistas lembrando aqueles aparellos de propaganda nefastos de nacionalismos centralistas, alimentados pola dialéctica de combate.
 
2.2-No proceso de desmasificación que está operando na produción e o consumo e que está dando paso á diversificación.. Estamos pasando dun sistema de produción para consumo de masas, consustancial á era industrial, a un sistema de produción para consumo diversificado. A revolución Industrial creou a masificación da produción, do consumo, da distribución, da educación, da sociedade e con iso levounos á despersonalización e alienación do individuo. As novas tecnoloxías baseadas na informática permiten a produción de pequenas partidas de artigos cada vez máis adaptadas aos diferentes perfís da clientela. Aparece así a idea de fábrica flexible. Unha oferta flexible que se axusta sistematicamente de contado a unha demanda cambiante, non de masas senón individualizada.

2.3-Os cambios de transmisión de intelixencia nas organizacións, nas que o caduco modelo piramidal está dando paso a un modelo máis plano, no que a intelixencia xa non é unidireccional (de arriba para embaixo) senón que tamén se trasmite de embaixo para arriba. As unidades locais estanse volvendo intelixentes. -Organizacións máis intelixentes, mais planas-con unidades locais intelixentes- e non piramidales, e sen intermediarios inútiles. Con iso poderíase mellorar a calidade democrática, permitir que se fagan formulacións sobre a gobernabilidade planetaria ou que o individuo revitalice o seu papel dentro de calquera tipo de organización. O feito de que o capital vai perdendo importancia a favor do factor coñecemento, que se concreta en capital humano intelixente, isto vai supoñer que o individuo na súa calidade de potencial creador de coñecemento (o individuo-innovador é unha unidade local e non cupular) cobre importancia no proceso produtivo.
2.4-Na nova forma de facer economía, baseada no coñecemento, sustentada nunha  organización rede (Internet, que se converteu na súa icona máis representativo) e apoiada nas novas tecnoloxías. Na economía física, tradicional, para facer negocio necesitábanse grupos grandes, unha determinada localización, gran espazo físico, gran información e gran poder para comunicala. Na nova economía das ideas para facer negocio xa non é necesario ser grande.
2.5 –Poderíanse enumerar moitos exemplos que complementan todo o anterior e dos cales pódese deducir que o pequeno se é significativo pódese defender mellor no espazo global que en calquera contexto autárquico e restrictivo.No deixa de ser fantástico que un pueblecito de México con 200 habitantes, a través dunha conexión on-line pode conseguir vender produtos artesanais e agrícolas á cidade de San Diego, Os Anxos ou San Francisco e mellorar con iso o seu ingreso individual e colectivo.
Comentaba Alvin Toffler nunha conferencia impartida en Venezuela, un feito real que deu a volta ao mundo: “ un estudante de Birmania en EE.UU. decátase por Internet dun abuso das xerais dese país. Manifesta súas protestas na Rede , organízanse varios grupos en torno ao tema , e iso supón un apoio suficiente para que empresas norteamericanas retiren os seus investimentos de Birmania. O que grazas a Internet un individuo poida organizar grupos novos ao redor dun tema e iso teña un impacto social ou político é sen dúbida un avance importante.“Compro un coche novo dunha marca determinada, aparéceme un fallo, vou ao concesionario e non me dáo arranxado, manifesto o meu problema na rede na busca de afectados polo mesmo fallo. Aparecen varios e conseguimos retirar do mercado o modelo. Neste caso é o individuo o que obriga ao poderoso a cambiar un sistema. Isto señores, aínda non fai moito tempo era impensable. Como tamén érao a posibilidade de que mediante a utilización de Internet se poida reunir a todos os afectados polo “Lipobay”. Un medicamento para o colesterol utilizado a nivel global e fabricado por unha multinacional con Bayer. “Prexudica aos países pequenos e pobres a posibilidade de contar cunha Webside que permítelles vender un produto ou ben local a un cerco de restaurantes en Francia”. Está claro que un número elevado de países independentes e pequenos van subsistir grazas á globalización. Non resulta sensacional, que este artigo, escrito e realizado por unha persoa que vive na parroquia de Cotá (36 habitantes) (Friol) (Lugo) poida circularizarse por todo o mundo. Se o artigo non ten significación, e probablemente non téñaa, se diluirá como un azucarillo no ciberspacio, pero se ten algunha , pódelle servir a alguén para algo, incluso para refutarlo en parte ou na súa totalidade.
É dicir a globalización é compatible co particular. Un novo orde mundial non supoñerá un novo magma política global senón unha suma de particularismos significativos. O sentido de cidadanía global non está nin por riba nin por debaixo dos distintos e lexítimos localismos, son sinxelamente compatibles.