GLOSARIO UNIDADE 7 – DIÑEiRO E INFLACIÓN |
Troco: intercambio de bens ou servizos sen a intervención do diñeiro. É necesaria a dobre coincidencia de necesidades ou xuros.
Diñeiro Mercancía: mercancías utilizadas para facilitar o intercambio (como medio de troco) e eliminar a necesidade da dobre coincidencia de necesidades. A mercancía debía ser facilmente transportable, duradeira, divisíbel, homoxénea, ter valor por si mesma e ser xeralmente aceptada. As mercancías adoptadas foron, entre outras: cereais, sal (de onde vén a palabra salario), etc.
Diñeiro Papel: a partir da Idade Media, por motivos de seguridade, as persoas depositaban o ouro que dispoñían para o intercambio en casas de ourives que ofrecían confianza e, a cambio, estes dábanlle uns certificados acreditativos do depósito. É a aparición do diñeiro papel.
Diñeiro Fiduciario: na actualidade o valor do diñeiro non depende da súa equivalencia en ouro, non aceptamos o diñeiro polo valor que representa senón pola confianza que se ten de que vai ser aceptado como medio de pagamento. Todos os axentes da economía acéptano como diñeiro e iso determina o seu emprego xeneralizado.
Medio de Cambio : o diñeiro serve para poder pagar os bens ou servizos que precisamos, neste sentido falamos de diñeiro como o medio de pagamento xeralmente aceptado.
Unidade de Conta: para poder comparar o valor dos diferentes bens ou servizos, para poder valorar a riqueza dunha persoa, é dicir, para poder comparar ou valorar os diferentes bens ou servizos necesitamos unha mesma unidade de medida do valor. Para iso utilizamos o diñeiro e valoramos as cousas no seu equivalente en euros.
Depósito de Valor: é unha medida de aforro, de acumular riqueza. Na medida que atesoramos máis diñeiro aumentamos o noso patrimonio. Neste caso debemos pensar que o diñeiro perde valor ao longo do tempo.
Demanda de Diñeiro: Os axentes da economía demandan diñeiro por diferentes motivos
Motivo Transacción: todos necesitamos diñeiro para adquirir os nosos bens ou servizos, así é un medio necesario para poder satisfacer as nosas necesidades.
Motivo Precaución: en previsión de futuras necesidades, demandamos diñeiro para poder cubrilas.
Motivo Especulación: para poder investir diñeiro en algo que pensamos que se vai revalorizar no futuro.
Oferta Monetaria: a cantidade de diñeiro que dispoñen os axentes da economía para realizar transacciones ou por outros motivos, non se limita ás moedas acuñadas e billetes en circulación, senón que estes supoñen unha pequena parte da oferta monetaria. Hoxe en día está moito máis xeneralizado o pagamento con tarxetas de crédito, transferencias, etc., e en ningún destes casos utilízanse moedas nin billetes.
Tipo de Interese : se non dispoñemos de diñeiro podemos acudir a un banco ou outro prestamista para pedírselo e cédanos o seu uso durante un período de tempo. A cambio nos vai cobrar un prezo, este prezo será o tipo de interese.
Taxa Anual Equivalente (TAE): Taxa que mide o custo efectivo do diñeiro ou produto financeiro. O custo dun préstamo non se limita aos xuros que se deben pagar para devolver as cantidades prestadas, senón que en moitos casos hai outros gastos asociados “incubiertos”, como os gastos de apertura, de xestión, etc. Isto supón que, aínda que inicialmente pareza máis barato un préstamo, poida non selo; ou que parecendo que nos pagan máis polo noso diñeiro nunha cisterna que noutro, tampouco séxao.
Inflación: aumento sostido do nivel xeral de prezos
Inflación Moderada: cando as taxas anuais non sobrepasan o díxito (<10%). Distinguimos entre inflación latente e aberta.
Inflación Latente: o alza dos prezos é inferior ao 3%
Inflación Aberta: se se atopa entre o 3% e o 10 %
Inflación Galopante: cando superan un díxito e pode chegar ata a tres.
Hiperinflación: a taxa de inflación é moi elevada ou increméntase constantemente e co tempo faise incontrolable
Inflación de Demanda: a cantidade de bens e servizos demandados polos axentes económicos é superior á capacidade produtiva da economía.
Inflación de Custos: derivada do aumento do prezo dos factores de produción, como poden ser as materias primas, o empresario para non ver diminuídos os seus beneficios, trasladan este incremento do prezo dos factores aos seus produtos finais.
Inflación Estrutural: cando a estrutura económica dun país é demasiado ríxida e prodúcense estrangulamientos en determinados sectores, impedindo o correcto funcionamento da economía, ao non poder dar resposta ás demandas da sociedade. Estes estrangulamientos de determinados sectores trasládanse a outros, provocando unha subida de todos os prezos.
Índice de Prezos ao Consumo (IPC): é unha medida estatística da evolución dos prezos dunha cesta de consumo típica das economías domésticas.
Taxa de Inflación: é a porcentaxe de incremento dos prezos nun determinado período de tempo (tómase como referencia o IPC).
Taxa de Inflación Subxacente: porcentaxe de incremento dos prezos nun determinado período de tempo pero eliminando do anterior os alimentos non elaborados e os produtos enerxéticos.
GLOSARIO UNIDADE 8 –SISTEMA FINANCIEIRO E POLÍTICA MONETARIA |
Sistema Europeo de Bancos Centrais (SEBC): composto polo Banco Central Europeu, que pola súa vez aglutina os diferentes bancos centrais de cada un dos países que se atopan dentro do Sistema Monetario Europeu (Banco de España, Banco de Francia, etc.).
Intermediarios Financeiros Bancarios: aquelas institucións financeiras que teñen a capacidade de crear diñeiro.
Banca Privada: conxunto de bancos privados con ánimo de lucro que realiza operacións de depósito de aforros (contas correntes, de aforro, depósitos a diferentes prazos), préstamo de diñeiro e outras funcións.
Caixas de Aforro: entidades financeiras que, se ben na actualidade realizan as mesmas actividades que a banca privada, non teñen ánimo de lucro. Súas excedentes son destinados a accións de tipo social e, sobre todo, no ámbito xeográfico en que desenvolve a súa actividade.
Cooperativas de Crédito: entidades financeiras en réxime de cooperativa cuxa función principal é facilitar recursos para determinadas actividades ou sectores económicos clave como o agrícola ou gandeiro. Adoitan estar orientadas a actividades desenvolvidas no rural.
Intermediarios Financeiros Non Bancarios: non teñen capacidade de crear diñeiro
Entidades Aseguradoras: captan recursos dos seus clientes para cubrir determinados tipos de risco.
Fondos de Investimento: institucións que se encargan de captar recursos de diferentes aforradoes para formar un fondo patrimonial común e investilo en diferentes activos financeiros (renda fixa e variable) co obxectivo da súa revalorización e posterior reparto entre os partícipes do mesmo.
Pasivo Financeiro: operacións de captación de recursos
Conta Corrente: familias e empresas para realizar os seus pagamentos e cobramentos abren unha conta corrente ou de aforro nunha institución financeira.
Depósitos a Prazo: imposicións de diñeiro ata o momento do vencemento (que pode ser a curto ou longo prazo), que será cando o cliente recupera o diñeiro xunto cos xuros pactados.
Activos Financeiros: operacións de investimento de recursos.
Préstamo: o cliente solicita unha cantidade determinada de diñeiro co compromiso de devolver o principal xunto cos xuros pactados nos prazos establecidos. Hai moitas formas diferentes de devolver o principal e xuros.
Crédito: se concédelle ao cliente a posibilidade de dispoñer de diñeiro cun límite establecido previamente. O cliente unicamente terá que devolver a cantidade disposta cos seus xuros, e sobre a cantidade non disposta se cóbralle unha pequena comisión.
Desconto Financeiro: as entidades anticipan diñeiro ás empresas a cambio de documentos mercantís (letras de cambio, obrigas de pagamento, etc).
Renda Fixa: aqueles activos que teñen unha remuneración garantida.
Renda Variable: aqueles activos que non teñen unha remuneración garantida. Os máis habituais son as accións.
Letras: activos de renda fixa a curto prazo
Bonos: activos de renda fixa a medio prazo
Obligacións: activos de renda fixa a longo prazo
Acción: é a parte alícuota (mesma cota) do capital dunha empresa.
Mercado Primario: aquel no que se emiten os activos financeiros, obrigas ou accións.
Mercado Secundario: aquel no que se produce o intercambio de activos financeiros (de renda fixa ou variable) unha vez que foron emitidos e vendidos.
Bolsa de Valores: é o mercado oficial onde realízanse as operacións de compra-venda dos activos financeiros. Son verdadeiros mercados de revenda, suxeitos á lei da oferta e a demanda.
Coeficiente Legal de Caixa: porcentaxe sobre os depósitos constituídos nas entidades financeiras bancarias que deben reservar como garantía de devolución dos mesmos.
Operacións de Mercado Aberto: o BCE, realiza operacións de compravenda de letras, bonos e obrigas, para así retirar diñeiro de circulación ou aumentar o diñeiro en circulación.
Créditos ao Sector Bancario: o BCE ofrece préstamos aos bancos a devolver en 15 días a un tipo de interese determinado, que é o que determina o tipo de interese que os bancos van pedir aos seus clientes.
Fixar Tipos de Interese: a través da fixación dos tipos de interese, o BCE pode fomentar a existencia de máis ou menos diñeiro, xa que dependendo do prezo do diñeiro haberá unha maior ou menor demanda de diñeiro.
Política Monetaria Expansiva: cando a economía sofre unha crise, desde que a inflación permítao, os Bancos Centrais adoitan aplicar unha política monetaria expansiva, para aumentar a cantidade de diñeiro na economía e favorecer o investimento privada, ademais de facilitar aos consumidores (familias) aumentar o seu consumo e reactivar a economía.
Política Monetaria Restritiva: cando os prezos soben moito, ou máis do considerado razoable, os Bancos Centrais adoitan aplicar unha política monetaria restritiva, para reducir a cantidade de diñeiro na economía e, así, que se conteñan os prezos ao haber menor demanda.